Didáctica Tema 1: (diario)

Un dos contidos máis interesantes deste primeiro tema foi, dende o meu punto de vista, todo o relacionado coas linguas no seu contexto de uso e de aprendizaxe. Aínda que a simple vista poidan parecer obvios, os termos traballados resultaron ser bastante confusos, e, personalmente, tiven que repasalos con calma para poder asimilar algunhas diferenzas que non terminaba de ver claras (neste senso, como comento na anterior entrada, foi de moita utilidade a actividade do placemat). Nesta entrada non pretendo definir estes conceptos, xa que prefiro adicar o espazo á realizar unha reflexión sobre os mesmos.

Máis alá das propias perspectivas desde as que se pode definir unha lingua de acordo ao seu contexto de aprendizaxe e uso, penso que a partir dos exercicios realizados e preguntas respostadas, podemos reflexionar tamén sobre a cuestión do prestixio das linguas. A situación dunha lingua como vehicular, de traballo, ou incluso como lingua estranxeira no ensino está lonxe de ser un feito casual ou “natural”, aínda que ás veces non nos paremos a pensalo. Nas preguntas do placemat viamos como as respostas dadas reflexaban claramente unha presenza maioritaría de idiomas como o inglés. Á hora de negociar a escolla dunha lingua vehicular, incluso coincidíamos na escolla maioritaría do inglés no caso de estudantes europeos que se atopan realizando estancias en España.

No caso do galego, mentres que empresas como Gadis ou R empregan o galego (ás veces) para promocionarse ou para comunicarse cos seus clientes se así o desexan, moi probablemente esta non sea a súa lingua de traballo á hora de comunicarse internamente (descoñezo se hai algo similar a un “marketing da lingua”, pero dende logo pensó que estes serían dous exemplos clarísimos, aínda que ese é outro tema). Sen embargo, comentábamos o caso de Citroen en Francia, a lingua de traballo é o francés en lugar do inglés. Por que aceptamos con naturalidade que unha empresa francesa faga isto, pero á vez todos asumimos do mesmo xeito que o galego rara vez sería a lingua de traballo nunha empresa, e poucas veces a lingua vehicular para, por exemplo, dirixirnos a un estranxeiro que leva unha temporada asentado en Santiago (e que, polo tanto, podería perfectamente ter o galego como a súa lingua habitual durante a estancia).

A posición das linguas está condicionada tanto por intereses como polo seu prestixio. Cando falo de intereses refírome a algo tan simple como o utilitarismo: é máis probable que un grupo de estranxeiros se poida comunicar en inglés que noutro idioma, xa que probablemente todos estudaron inglés previamente, e polo tanto ten sentido a súa escolla como lingua vehicular. O prestixio tamén inflúe á hora de escoller unha lingua ou outra como lingua vehicular ou de traballo, vémolo no caso galego respecto ó castelán: por que a maioría de empresas galegas empregan exclusivamente o castelán como lingua de traballo? E por que tenden a dirixirse aos seus clientes en castelán nun primeiro momento, incluso se este é claramente galego?